Categorieën
Preek

Bidden

Ik preekte vandaag opnieuw over een tekst uit de eerste Brief van Johannes (5:9-15).

Het is vandaag Wezenzondag. Zo heet de zondag tussen Hemelvaartsdag en Pinksteren. In Johannes 14 vers 18 zegt Jezus: ‘Ik laat jullie niet als wezen achter, ik kom bij jullie terug.’ De volgelingen van Jezus vertrouwen op Jezus’ belofte dat Hij na zijn hemelvaart op een nieuwe manier bij hen zal zijn.

Bij dat moment staan wij vandaag stil. Wij delen in de ervaring van Jezus leerlingen door met hen te leven van Jezus’ belofte, door te delen in hun verwachting. Wezenzondag is een zondag vol verwachting. En verwachting neemt de vorm aan van gebed. Verwachten doe je door te bidden. De Latijnse naam voor deze zondag is niet voor niets Exaudi, hoor mij.

Ik wil dus een preek houden over het gebed, een opwekkend woord over bidden. Een preek waardoor wij er zin in krijgen om te bidden, waardoor wij ons dankbaar realiseren wat een geweldig geschenk het is dat we kunnen bidden, dat God ons het gebed gegeven heeft als mogelijkheid. 

Onze lezing uit 1 Johannes 5 geeft ook aanleiding tot zo’n preek. De lezing eindigt met de hoopvolle en optimistische woorden: ‘Wij kunnen ons vol vertrouwen tot God wenden, in de zekerheid dat Hij naar ons luistert, als we Hem iets vragen dat in overeenstemming is met zijn wil. En omdat we weten dat Hij naar ons luistert, wat we Hem ook vragen, weten we ook dat we alles al hebben gekregen wat we hem gevraagd hebben.’ Wat een verwachting en wat een vertrouwen spreekt hieruit. 

Dat God die naar ons luistert en ons geeft wat wij hem vragen. Hoe mooi is dat! Ik hoop dat u de aantrekkingskracht kent en voelt van wat hier beschreven wordt. Het ongebroken vertrouwen en de ongecompliceerde vanzelfsprekendheid. 

Natuurlijk weet ik ook wel van het gebroken vertrouwen en de complexiteit van het mens-zijn. Zeker als het gaat om bidden is er weinig vanzelfsprekend. Een preek over het gebed kan daarom ook zomaar een preek worden over onze onverhoorde gebeden en over onze biddeloosheid, onze gebedsschaamte… Dat we naar huis gaan met het gevoel dat bidden moeilijk is en dat we het eigenlijk meer zouden moeten doen. Dan eindigen we bij ons tekort. Ik denk niet dat een preek ons daar zou moeten brengen, in zijn algemeenheid niet en zeker ook niet als het op deze zondag gaat over bidden.

Als het in de christelijke gemeente gaat over het gebed dan gaat het in de eerste plaats niet over het gebed van de christen, maar over het gebed van Christus. Bidden is niet in de eerste plaats wat wij doen, maar wat Hij doet. Ons bidden is niet meer dan met hem meebidden, achter hem aan bidden. Hij is niet voor niets de Middelaar. Onze band met God verloopt via Hem en er is geen reden waarom dat in het gebed niet zou gelden.

Jezus Christus ging biddend zijn weg. We lezen in het evangelie keer op keer dat Hij zich terugtrekt om te bidden. En tijdens het laatste stuk van zijn weg horen we een aantal keren ook inhoud van zijn gebed. ‘Vader, indien het mogelijk is, laat deze beker aan mij voorbijgaan, maar niet mijn wil maar uw wil geschiede.’ ‘Vader, vergeef het hun, want zij weten niet wat ze doen.’ ‘Mijn God, mijn God, waarom hebt U mij verlaten?’ In deze en andere gebeden zijn al onze gebeden opgenomen, door deze en andere gebeden worden ze gedragen, krijgen ze diepte en werkelijkheid. 

Door zijn gebed komt Jezus in de ruimte van Gods wil. De ruimte van Gods wil. Wij zijn nogal eens geneigd om klein over Gods wil te denken. Als wij lezen in 1 Johannes 5 dat God naar ons luistert ‘als we hem iets vragen dat in overeenstemming is met zijn wil’, dan kunnen wij dat zomaar horen als beperking. Zo van: Je kunt wel bidden, maar dan moet je maar afwachten of het naar Gods wil is, want anders gebeurt het niet. En: Als je gebed niet wordt verhoord, dan heeft God het niet gewild. Is dat wat Johannes bedoelt? Is dat hoe Jezus bidt?

Nee, Gods wil is groot, ruim en licht. Hij wil dat wij bidden. Hij wil dat wij bidden om niet minder dan een nieuwe hemel en een nieuwe aarde. Om zijn nieuwe wereld, waar ‘de kennis van de HEER de aarde vervult, zoals het water de bodem van de zee bedekt’. (Jesaja 11 vers 9 b) Gods wil is geen beperking van onze mogelijkheden, het is juist een geweldige verruiming. Onze wil en ons verlangen, onze hartstocht, ambitie en verbeeldingskracht krijgen een plek in Gods wil. Hij wil dat wij meedoen. En al doende wordt onze wil gezuiverd van de laatste resten bekrompenheid en egoïsme.

Dat is het perspectief waarin ons leven komt te staan als wij bidden zoals Jezus en met Jezus, als wij hem laten bidden in onze plaats.

Daarom kan Johannes ook zo ronduit zeggen dat wij mogen ‘weten dat we alles wat we vragen ook al hebben gekregen’. Wij weten dat wij het hebben, ook al zien we het niet, nog niet. Dat wij er om bidden bewijst dat wij ermee bezig zijn. Doordat wij erom bidden gaan onze handen er staan. En zelfs onze verbijstering dat onze gebeden schijnbaar niet worden verhoord, laat zien hoezeer ons verlangen al gevormd is door die andere wereld, door het nieuwe wat komt.

We komen niet vanzelf in deze ruimte. Bidden gaat niet vanzelf. Wij denken dat een mens van nature kan bidden. Dat op een gegeven moment het hart zo vol is dat we vanzelf gaan bidden. Maar dan verwarren we wensen, hopen, klagen, zuchten, jubelen – wat het hart van nature kan – met bidden. Niet voor niets vragen de leerlingen Jezus op enig moment: ‘Heer, leer ons bidden!’

Het gebed vraagt om dingen die zo schaars zijn vandaag de dag: tijd, saamhorigheid en stilte. Neem elke dag even tijd om met je aandacht bij Gods nieuwe wereld die komt te zijn. En noem dan de namen van je gezinsleden, je familie en vrienden, je buren, je collega’s en klasgenoten, wie ook maar in je gedachten is op dat moment. Verbind je met al die andere bidders door het Onzevader op te zeggen of neem een enkel vers uit een Psalm. Bovenal, wees even stil. Doe een stap opzij. Sluit even je ogen.

En, dat is het laatste, kom toch ook weer naar de kerk, wanneer het weer mag natuurlijk. Als je ergens kunt leren bidden, kunt leren blijven bidden is het hier. Als ergens tijd, saamhorigheid en stilte te vinden zijn dan hier.

Ik weet ook wel dat sommigen niet kunnen komen. En ik weet ook wel, zo’n livestream is reuze makkelijk. Maar net zoals je weer echt naar het terras, de sportschool en op vakantie wilt, zo is ook weer echt naar de kerk goed voor een mens. En ik weet ook wel dat de kerk vol zit met hypocrieten. Het goede nieuws is dat er altijd plek is voor nog eentje.

Kom toch. Laat je leven in het ruime perspectief van Gods wil zetten. Raak je bekrompenheid kwijt. Vind een plek voor je woede, je frustratie en je verdriet. Leer hier bidden. Vindt de stilte.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s