Categorieën
Column

Corona column (III)

Mijn derde column voor de website van de Dorpskerk ging over de vergelijking tussen de oorlogsjaren ’40-’45 en onze Corona-maanden.

De oorlog nog meegemaakt…

Tijdens een van zijn persconferenties zei premier Rutte dat de Coronacrisis voor ons land de grootste crisis is sinds de Tweede Wereldoorlog. Die opmerking bleef bij mij hangen. Dat was ongetwijfeld ook de bedoeling van Rutte. Hij wilde ons ervan doordringen dat we te maken hebben met iets dat groter en ingrijpender is dan alles wat we hiervoor hebben meegemaakt. En dat daarom een vergaande versoepeling van de maatregelen er niet in zit. 

De grootste crisis sinds de Tweede Wereldoorlog. Ik moest er ook aan denken toen ik mijn oma belde. Zij heeft die Tweede Wereldoorlog als kind meegemaakt. En waar oma soms wat pessimistisch kan zijn, was ze nu juist vol goede moed. Op mijn verzuchtingen rondom gezin en kerk reageerde ze met optimistische aanmoedigingen. ‘Volhouden, jongen, dit gaat ook weer voorbij.’ Het leek wel of iets van het uithoudingsvermogen dat ook in vijf lange oorlogsjaren werd gevraagd weer boven was gekomen. Zolang het leven zijn gangetje gaat, kun je tobben en klagen, maar als de nood aan de man komt, dan recht je je rug en speur je actief naar lichtpuntjes. Alleen zo kom je erdoor. Ausdauer met een mooi Duits woord.

Wellicht dat de aanzwellende roep om verlichting van de maatregelen ook wel komt doordat een groot deel van de Nederlandse bevolking die oorlog niet heeft meegemaakt. We hebben als samenleving nooit eerder zoveel geduld moeten hebben als nu. En we weten niet tot hoe lang Corona ons in de greep zal houden. Ook in die zin kun je deze tijd vergelijken met de Tweede Wereldoorlog. Wij weten dat die oorlog vijf jaar duren zou, maar dat wisten ze toen natuurlijk ook niet.

Komende week gedenken we de gevallenen en vieren we de vrijheid. Ik ben niet de eerste en de enige die de hoop uitspreekt dat we door wat ons nu overkomt beter begrijpen wat het toen betekende voor mensen, en andersom, dat we door verhalen over moed, hoop en opoffering uit die tijd zelf ook groeien in uithoudingsvermogen en volharding.

Van ons wordt op dit moment vooral gevraagd dingen niet te doen, te laten. Geen aanraking, maar afstand. Geen uitjes, maar thuisblijven. Het kan wel, we willen het ook (soms zielsgraag), maar we doen het niet. In de christelijke traditie noemen we dat ascese. Het gaat daarbij om het bewust afzien van sommige dingen. Je doet dat om je te concentreren op wat echt belangrijk is, je levenstaak, je roeping. 

Die ascese oefenden we intensief in de Veertigdagentijd (niet voor niets komt het woord quarantaine van quaranta, veertig!). Na Pasen vasten we niet meer, maar de ascese blijft. De hele christelijke ethiek, het hele christelijke leven is een vorm van ascese, grenzen in acht nemen. 

Onze ‘intelligente lockdown’ bepaalt ons daarbij. Dingen laten met het oog op een hoger doel. Zij die de oorlog meemaakten kunnen ons daarbij iets leren. Over de moeite die het kost, en dat het niet altijd een succes is, maar dat de enige manier is om er uiteindelijk door te komen.

Wie weet dat mijn kleinkinderen nog eens tegen elkaar zullen zeggen: ‘Ja, opa heeft de Coronacrisis nog meegemaakt.’

ds. Jan Willem Stam, begin mei 2020

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s