Pasen: een nieuwe schepping

In Barendrecht lezen we – net als in andere kerken die het gemeenschappelijk leesrooster volgen – tussen Pasen en Pinksteren uit Genesis 1 tot en met 11. Mijn Paaspreek ging dus behalve over Johannes 20 ook over Genesis 2.

Nu wij deze Paasmorgen behalve het Paasevangelie ook Genesis 2 horen, blijkt heel duidelijk dat het Paasverhaal een scheppingsverhaal is.

Beide verhalen spelen zich af in een tuin. Ik heb vorig jaar met Pasen vertelt wat een tuin is. Een tuin is een ordelijke en veilig plek, een plek waar het leven leefbaar is gemaakt. De tuin is de plek van de mens, de dingen hebben er een menselijke maat.

De tuin is ook een symbool voor een mens. Er is groei en bloei, maar ook verval en mislukking. Er zijn aangeharkte perkjes, maar ook verwilderde hoekjes. Een tuin heeft het formaat van het mensenleven.

Dat het scheppingsverhaal van Genesis 1 wordt gevolgd door het verhaal van de mens in de tuin van Eden is niet voor niets. Het heeft geen zin om een wetenschappelijke expeditie op te zetten naar waar wij Eden vermoeden. De tuin van Eden dat is het leven van de mens. Het overzichtelijke en ordelijke stukje aarde op een grote wanordelijke wereld, onherbergzaam en chaotisch. Het stukje aarde waar de mens niet alleen is, maar samen, waar hij in een ander zichzelf herkent en daar blij mee is.

Johannes vertelt over de opstanding met Genesis 2 in het achterhoofd. Jezus’ lichaam wordt in een graf in een tuin gelegd. Johannes heeft dat in hoofdstuk 19 met nadruk vertelt. Het open graf en alles wat er zich daar afspeelt, speelt zich dus af in een tuin. Dat is niet het toevallige decor om het verhaal wat aan te kleden. Johannes vermeldt daarom ook dat Maria denkt dat Jezus ‘de tuinman’ is. Dat zit vol ironie. Natuurlijk is Hij de tuinman niet, domme Maria. Of is Hij het toch? Is Hij niet juist de tuinman? Is Hij niet juist degene die ingaat op het leven, ons leven? Is Hij het niet die de aarde leefbaar maakt? Is Hij het niet die het onkruid wiedt en ons tot wasdom doet komen?

Jezus en Maria, de tuinman en een vrouw. Het is alsof wij Adam en Eva zien. Het is als in den beginne dat in de tuin van Jozef van Arimatea. De verheugde uitroep van Adam bij het zien van zijn vrouw: ‘Eindelijk een gelijk aan mij!’ krijgt een echo in de geladen woorden bij het graf: ‘Maria!’ ‘Raboeni!’ In die woorden leggen Jezus en Maria hun ziel bloot voor elkaar. En zij schamen zich niet. Het is de schepping opnieuw.

Of opnieuw? Christelijk gesproken moet je zeggen dat we pas door wat er in die Paastuin gebeurt wij echt begrijpen wat er in die tuin van Eden aan de hand is. Theologisch gezegd: wij weten pas wat schepping is door de opstanding van Jezus Christus.

Nu denkt u misschien bij het woord schepping meteen aan het debat over de evolutietheorie. En daar gaat het mij nu precies niet om. Schepping gaat over de vraag wat de werkelijkheid is, wat het betekent om te bestaan, wat de bedoeling ervan is, om de vraag wie wij zijn.

Die vragen kun je christelijke gesproken alleen beantwoorden als je naar Jezus Christus kijkt. Wat is de schepping? In wat voor wereld leven wij? Het Paasverhaal zegt: in een gevallen schepping. We vieren geen Pasen alsof het geen Goede Vrijdag geweest is. De schepping, dat de plek waar de Zoon van God moederziel alleen sterft aan een kruis. ‘Het is niet goed dat de mens alleen is…’, ja ja. Maar al te makkelijk sluit die mens zich op in zichzelf. En God is de grote buitenstaander. Het kruis van Jezus Christus is de boom van kennis van goed en kwaad. Daar komt aan het licht hoe wij ervoor staan. Onze tuin is een wildernis, waar het recht van de sterkste heerst en het onkruid al het goede overwoekert. Onze tuin is een graftuin.

In dat graf laat Christus zich leggen. En uit dat graf wekt God Hem op. ‘Het is niet goed dat de mens alleen is…’ Als Maria ontvangen wij in Jezus Christus een metgezel. Een hulp die bij ons past. Een mens als wij. Een tegenover. Iemand die ons bij de naam noemt. Iemand op wie wij antwoorden: Raboeni! Meester! Hij maakt ons verantwoordelijke mensen. Mensen aangelegd op het geven van antwoord. Maria mag Jezus niet vasthouden. Ze mag Hem niet voor zichzelf houden. Hij is niet alleen haar nieuwe Adam, maar voor ons allen. Verbonden met Hem zijn wij niet langer alleen en is onze medemens geen potentiele bedreiging, maar een zuster en een broeder. En zo ontstaat de gemeente.

Dan worden wij als gemeente een nieuwe schepping. Paulus schrijft in 2 Korintiërs 5: ‘Daarom ook is iemand die één met Christus is, een nieuwe schepping. Het oude is voorbij, het nieuwe is gekomen.’ Ons leven wordt opnieuw een tuin. Een plek waar het goed toeven is. Waar orde is en rust. Te midden van het woeden der gehele wereld een kleine plek van eenvoud, vreugde en barmhartigheid. Een plek waar wij elkaars lasten dragen, waar wij open gaan voor elkaar, waar wij elkaar herkennen en erkennen. Waar wij het onkruid van haat en nijd telkens weghalen. Het is er prachtig. Het lijkt wel het paradijs!

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s